TANZİMAT DONEMI EDEBIYATI (1860-1876)
  1. Tanzimat fermanı
      2. Tanzimat fermanının nedenleri
  2. Tanzimat dönemi edebıyatının oluşumu
  3. Tanzimat dönemi edebıyatının genel özellikeri
  4. Tanzimat dönemi edebiyatının sanatcıları
    1. Şinasi(1826-1871)
    2. Namık Kemal(1840-1988)
    3. Ziya Paşa(1825-1880)
    4. Ahmet Mithat(1844-1912)
    5. Ahmet Vefik Paşa

    Tanzimat Fermanı
    3 Kasım 1839'da okunan Tanzimat fermanıTürk tarihinde demokratikleşmenin ilk somut adımıdır. Abdülmecit döneminde Hariciye Nazırı Mustafa Reşit Paşa tarafından okunmuştur. (Gülhane Parkı'nda okunması nedeniyle) Gülhane Hatt-ı Hümayunu veya Tanzimat-ı Hayriye de denir. Bu fermanla devlet kendisini yenilemesi gerektiğini söylemiştir.

    Tanzimat Fermanının Nedenler

    1. Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa meselesinde Avrupa'nın desteğini almak
    2. Avrupa'nın Osmanlı iç işlerine karışmasını önlemek
    3. Fransız İhtilali'nin milliyetçilik etkisini azaltmak
    4. Gayrimüslimleri devlete bağlamak

    Tanzimar Dönemi Edebiyatının Oluşumu
     Batı Etkisindeki Türk Edebiyatı döneminin ilk halkası olan Tanzimat edebiyatı 1860'ta başlar. Tanzimat Fermanı'nın ilanıyla yönetimde ve toplumsal yaşamda değişimler başlar.Mustafa Reşit Paşa başta olmak üzere, Tanzimat yöneticilerinin çevresinde gelişen yenilikler yavaş yavaş halkta da etkisini gösterir. Tanzimat'la birlikte ortaya yayılan yenilikçi hava, edebiyatta, sanatta da etkisini göstermeye başlar.Bu dönemde aydın ve sanatçılar Fransızca öğrenirler. BundaTercüme Odası'nın çok büyük etkisi vardı.Tanzimat döneminde yetişen birçok aydın Tercüme tanıma olanağı bulur. Batılılaşma düşüncesinin, siyasi mücadeleyle birlikte yürümesi, yeniliklerin bütün sanat hayatınısarması, düzyazının öne çıkması, sade dil kullanma gibi kavramlar bu odada zamanla kendiliğinden ortaya çıkmıştır. Bu dönemde Batılı gazete ve kitaplar yavaş yavaş ülkemize girmeye başlar.enç aydınlar 18. yüzyılın büyük Batı yazarlarını asıllarından okuyorlar, fikirlerini aralarında tartışıyorlardı. Bu durum, onların yetişmesine büyük katkı sağladı ve yavaş yavaş bu eserlerin Türkçeye de çevrilmesi fikri doğdu.Batı'dan ilk çeviriler yapıldı. Ethem Pertev Paşa,Hugo'dan; Şinasî, Lamartine ve La Fontaine'den; Yusuf Kamil Paşa, Fenelon'dan çeviriler yaptı.

    Tanzimat dönemi edebıyatının genel özellikleri
    1. Tanzimat Fermanının ilanından sonra bu edebiyatın tohumları serpilmeye başlamıştır.
    2. Batılı tarzda ilk eserler bu dönemde verilmeye başlanmıştır.
    3. Hak, adalet, özgürlük, vatan kelimeleri bu dönemde ilk defa kullanılmaya başlanmıştır.
    4. Tanzimat edebiyatı kendi arasında ikiye ayrılır.(1.donem 2.donem olarak.)
    5. Yazı dilini halkın anlayacağı dile yakınlaştırmaya çalışmışlardır.
    6. Tiyatroyu halkı aydınlatma aracı olarak görmüşlerdir.
    7. Toplumcu bir çizgi tutmaya çalışmışlardır.
    8. Divan edebıyatındaki "bölüm güzelliğine" karşın "konu bütünlüğüne, güzelliğine"önem vermişlerdir.
    9. Tanzimat birinci dönem sanatçıları(Şinasi, Namık Kemal, Ziya Paşa, Ahmet Mithat Efendi) dönem sanatçılarına göre daha halkçı olmuşlardır.

    Tanzimat dönemi edebiyatının sanatcıları
    Şinasi,Namık Kemal,Ziya Paşa,Ahmet Mithat,Ahmet Vefik Paşa,Recaizede Mahmut Ekrem,SAMİPAŞAZADE SEZAİ
      ŞİNASİ
    1. Edebiyatımıza birçok yeniliğin yerleşmesini sağlamıştır.
    2. Asıl adı İbrahim'dir.
    3. İlklerin yazarıdır:İlk tiyatro, ilk şiir çevirisi, Batılı anlamda ilk fabl, ilk özel gazete, ilk makale, ilk noktalama işaretini kullanan kişidir.
    4. Halk için sanat görüşünü benimsemiştir.
    5. İlk Tiyatro eseri ŞAİR EVLENMESİ 'dir.
    6. İlk makaleyi yazdı:TERCÜMAN-I AHVAL MUKADDİMESİ
    7. İlk özel gazetesi çıkardı:TERCÜMAN- I AHVAL
    1. NAMIK KEMAL
    1. Vatan şairimizdir.
    2. Toplumcu bir sanat çizgisindedir.
    3. Vatan, millet, özgürlük kelimelerini edebiyatta ilk kullanan kişidir.
    4. Tiyatroları oldukça ses getirmiştir. Tiyatroyu bir eğlence ve halkı bilinçlendirme aracı olarak görmüştür.
    5. Romantizmin etkisindedir.
    6. Eserleri
    7. ilk tarihi romanımız "CEZMİ"
    8. İlk edebi romanımız "İNTİBAH"
    9. Tiyatroları:Vatan yahut Silistre, Zavallı Çocuk, Gülnihal, Kara Bela,Celalettin Harzermşah
    10. Eleştiri eserleri:Renan Müdafenamesi, Tahrib-i Harabat (Ziya Paşa'ya karşı)İrfan Paşa'ya Mektup, Takip
    11. Diğer eserleri:Kanije, Silistre Muhasarası, Osmanlı Tarihi, Büyük İslam Tarihi, Evrak-ı Perişan
    1. ZİYA PAŞA
    1. İlk edebiyat tarihi taslağı sayılan"Harabat"eserini yazmıştır.
    2. Halk şiirinin ve dilinin gerçek edebiyatımız olduğunu belirten"Şiir ve İnşa"adlı makalesini yazmasına rağmen kendisi böyle davranmamıştır.
    3. Biçimce eski içerikçe yeni olmaya gayret göstermiştir.
    4. Terkib-i bent, terci i bent'leri meşhurdur.
    5. Bir çok dizesi halk arasında atasözü gibi kullanılmıştır.
    1. AHMET MİTHAT
    1. Halk için roman geleneğini benimsemiştir.
    2. Halkın anlayacağı bir dilde ve onları ilgilendiren konularda eserler vermiştir.
    3. İlk hikâye örneklerimizden biri sayılan:"Letaif-i Rivayet"i yazmıştır.
    4. Romantizmden etkilenmiştir.
    5. En üretken yazarımız odur."Yazı makinesi"olarak da bilinir.36'sı roman olmak üzere 200'e yakın eseri vardır.
    1. AHMET VEFİK PAŞA
    1. Tiyatromuzun en büyük kilometre taşı sayılır.
    2. Bursa'da kendi adıyla tiyatro kurmuştur.
    3. Halkın tiyatroyu sevmesi için özellikle "Moliere"den çeviriler yapmıştır.
    4. İnfiali Aşk, Dudu Kuşlar, Zor Nikâh, Zoraki Tabip, Kadınlar Mektebi ,Şecere-i Türk eserlerinden bazılarıdır.

      bana ulaşmak veya e-posta yollamak için buraya tıklayınız